Ana Sayfa
Yazılar
Giriş
Üye Ol
Konu 7: Batı Cephesi / Büyük Taarruz
Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi (26 Ağustos - 18 Eylül 1922)
Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi (26 Ağustos - 18 Eylül 1922)
  • Sakarya zaferinden sonra TBMM’nin ortadan kaldırılamayacağını anlayan Yunanlılar, Afyon-Eskişehir hattına geri çekildiler. Bu bölgedeki mevzilerini güçlendirerek savunma hatları oluşturmaya başladılar.
  • Buna karşılık Türk ordusu işe düşmanı yurttan tamamen atabilmek için taarruz hazırlıklarına hız verdi.
  • Mustafa Kemal’in başkomutanlık süresinin bitmesi üzerine, TBMM bu süreyi 3’er aylık dilimlerde birkaç kez daha uzattı. Ardından da süresiz olarak uzattı.
  • Yaklaşık bir yıl boyunca süren hazırlıklar sonunda, savunma yapacak Yunan ordusuna denk bir kuvvet meydana getirilebildi.
  • Türkiye’nin klasik bir cephe savaşına harcayacak ne gücü ne de zamanı vardı. Buna göre bir plan yapıldı.

Türk ordusunun taarruz planı,

  • Düşmanı şaşırtıp hızlı sonuç almak üzere kurulmuştu.
  • Bunun için düşmanı en son beklediği yerden, savunma hattının merkezinden vurmak üzerine kurulmuştur.
  • Planın başarılı olabilmesi için büyük bir gizlilik gereklidir.
  • Düşman son ana kadar asıl sonuç alıcı saldırının nereye yapılacağını anlamamalıdır.
  • Dumlupınar yönüne doğru baskın biçiminde başlayacak olan taarruz, bir meydan muharebesine dönüştürülecek ve düşman kuvvetleri tamamen yok edilecekti.

Büyük Taarruz

  • 26 Ağustos günü düşmanın sağlamlaştırılmış cepheleri yarıldı.
  • Mevzilerini bırakıp kaçan düşman ordusu, Dumlupınar’da kuşatılarak 30 Ağustos 1922’de Başkumandanlık Meydan Muharebesi’yle yok edildi.

DİKKAT: Başkomutanlık meydan muharebesi, Büyük taarruz’un son safhasıdır. Bizzat Başkomutan Mustafa Kemal tarafından yönetildiği için bu ismi almıştır.

  • Şimdi yapılması gereken, tamamen bozulmuş şekilde kaçan düşmanın hem toparlanmasına izin vermemek, hem de kaçarken yenilginin acısını masum Türk halkına zülüm etmesini engellemekti.
  • Bunun izin hiç durmadan düşmanın kovalanması gerekiyordu.
  • Bu amaçla Atatürk tarihi sözlerinden birini daha söyledi: “Ordular ilk hedefiniz Akdeniz’dir. İleri!”
  • Türk ordusu 2 Eylül’de Uşak’a girdi. Yunan ordusu başkomutanı General Trikopis esir alındı.
  • 9 Eylül’de Türk süvarileri İzmir’e girdi. (İzmir'in Kurtuluşu)
  • 18 Eylül’de Batı Anadolu’da hiçbir Yunan askeri kalmamıştı.

Büyük Taarruzdan sonra;

  • Büyük Taarruzun başarıyla sonuçlanması İngiltere’nin işgal politikasını ve Orta Doğu’daki planlarını alt üst etti.
  • Büyük Taarruz’dan sonra Türk ordusunun Trakya’daki Yunan işgaline de son vermek için boğazlara yönelmesi Türk-İngiliz savaşını gündeme getirdiyse de İtilaf Devletleri Türk tarafının isteklerini kabul etmek zorunda kaldı.
  • Mudanya’da bir ateşkes antlaşması imzalandı ve sorunların barışçı yoldan çözümünün önü açılmış oldu.